Protection of Women from Domestic Violence Act, 2005

 

घरगुती हिंसा म्हणजे काय?

घरगुती हिंसा म्हणजे घरात राहणार्‍या व्यक्तीद्वारे दुसर्‍या व्यक्तीला केलेली हिंसा. ही हिंसा शारीरिक, मानसिक, भावनिक किंवा लैंगिक स्वरूपाची असू शकते. घरगुती हिंसा ही स्त्रियांवर होणारी हिंसा असली तरी पुरुषांवर, लहान मुलांवर आणि ज्येष्ठ नागरिकांवरही घरगुती हिंसा होऊ शकते.

भारतीय कायद्यात घरगुती हिंसा

भारतीय कायद्यात घरगुती हिंसाला प्रतिबंध करण्यासाठी आणि घरगुती हिंसा झाल्यावर पीडित व्यक्तीला संरक्षण देण्यासाठी काही कायदे आहेत. या कायद्यांमध्ये Domestic Violence Act, 2005 आणि Protection of Women from Domestic Violence Act, 2005 यांचा समावेश आहे.

Domestic Violence Act, 2005 हा कायदा घरगुती हिंसा झाल्यावर पीडित व्यक्तीला संरक्षण देण्यासाठी आणि नुकसान भरपाई मिळवून देण्यासाठी आहे. या कायद्यानुसार, पीडित व्यक्ती संरक्षण आदेश मिळवू शकते. संरक्षण आदेशामध्ये पीडित व्यक्तीला हिंसा करणाऱ्या व्यक्तीपासून दूर राहण्याचा अधिकार देण्यात येतो. याशिवाय, हिंसा करणाऱ्या व्यक्तीला पीडित व्यक्तीशी संपर्क साधण्यास किंवा तिच्या घरात प्रवेश करण्यास मनाई करण्यात येते.

Protection of Women from Domestic Violence Act, 2005 हा कायदा विशेषतः स्त्रियांवर होणाऱ्या घरगुती हिंसाला प्रतिबंध करण्यासाठी आणि स्त्रियांना संरक्षण देण्यासाठी आहे. या कायद्यानुसार, पीडित स्त्री संरक्षण आदेश, निवासी आदेश आणि आर्थिक आदेश मिळवू शकते. संरक्षण आदेशामध्ये पीडित स्त्रीला हिंसा करणाऱ्या व्यक्तीपासून दूर राहण्याचा अधिकार देण्यात येतो. निवासी आदेशामध्ये पीडित स्त्रीला तिच्या पतीच्या घरून बाहेर काढता येत नाही. आर्थिक आदेशामध्ये हिंसा करणाऱ्या व्यक्तीला पीडित स्त्रीला आर्थिक सहाय्य देणे आदेशित केले जाते.

घरगुती हिंसा झाल्यास काय करावे?

घरगुती हिंसा झाल्यास पीडित व्यक्तीने पोलीसात तक्रार नोंदवावी. पोलीस तक्रार नोंदवल्यानंतर, पीडित व्यक्ती संरक्षण आदेश मिळवू शकते. संरक्षण आदेश मिळवण्यासाठी पीडित व्यक्तीने न्यायालयात अर्ज करावा. न्यायालयाने पीडित व्यक्तीचा अर्ज मंजूर केल्यास, पीडित व्यक्तीला संरक्षण आदेश मिळतो.

घरगुती हिंसा झाल्यास पीडित व्यक्तीने एका सहाय्यतागटाशी संपर्क साधण्याचा विचार करावा. सहाय्यतागट पीडित व्यक्तीला घरगुती हिंसाविरुद्ध काय करावे ते सांगतात आणि पीडित व्यक्तीला मानसिक आणि भावनिक आधार देतात.

घरगुती हिंसा ही एक गंभीर समस्या आहे. घरगुती हिंसा झाल्यास पीडित व्यक्तीने एकट्याने लढण्याचा प्रयत्न करू नये. पीडित व्यक्तीने पोलीसात तक्रार नोंदवावी आणि सहाय्यतागटाशी संपर्क साधावा.